Pod koniec leasingu wybierasz jedną z czterech dróg: wykup na firmę, wykup na siebie, zwrot auta albo cesję przed ostatnią ratą. Które z nich masz do wyboru, zapisano w Twojej umowie. Kodeks cywilny nie daje ogólnego prawa do wykupu.
Ten przewodnik pomaga wybrać drogę. Szczegóły podatkowe każdej z nich opisujemy w osobnych tekstach, do których prowadzą linki niżej.
Przepisy mają link przy zdaniu, które z nich wynika. Pozostałe zdania to nasze porady, jak uporządkować decyzję.
Najpierw przeczytaj umowę
Kodeks cywilny opisuje leasing jako oddanie auta do używania na czas oznaczony w zamian za raty (art. 709^1 Kodeksu cywilnego). O tym, co dzieje się po ostatniej racie, decyduje umowa. Kodeks dodaje jedną regułę: jeśli firma leasingowa obiecała przenieść na Ciebie własność bez dodatkowej zapłaty, możesz tego żądać w ciągu miesiąca od końca leasingu, chyba że strony ustaliły inny termin (art. 709^16).
Zanim cokolwiek postanowisz, znajdź w dokumentach:
- Datę ostatniej raty.
- Kwotę i termin wykupu, jeśli umowa go przewiduje.
- Warunki zwrotu auta: gdzie je oddajesz i jak ocenia się jego stan.
- Opłaty, które firma leasingowa pobiera na koniec umowy.
Jeśli którejś informacji brakuje, poproś firmę leasingową o pismo. Nie zgaduj kwot i nie przenoś ich z cudzej umowy.
Cztery drogi w jednej tabeli
| Droga | Kiedy pasuje | Gdzie czytać dalej |
|---|---|---|
| Wykup na firmę | auto ma dalej służyć działalności | sekcja niżej |
| Wykup na siebie | chcesz jeździć autem prywatnie | wykup na osobę prywatną |
| Zwrot auta | umowa go przewiduje i nie chcesz auta | warunki zwrotu w umowie |
| Cesja przed końcem | nie chcesz wykupu i masz jeszcze raty | ogłoszenie o cesji |
Wykup na firmę
Auto zostaje w firmie jako jej majątek. Dalej używasz go w działalności, a gdy je sprzedasz, kwota trafia do przychodów firmy (art. 14 ust. 2 pkt 19 ustawy o PIT). Limity amortyzacji samochodu osobowego zebraliśmy w tekście o wykupie na osobę prywatną.
Przed wykupem zapytaj firmę leasingową o termin płatności i dane do faktury. Jeśli wykupujesz auto tylko po to, żeby je od razu sprzedać, inne są zasady odliczenia VAT. Opisaliśmy je na przykładzie interpretacji podatkowej w tekście o sprzedaży po wykupie.
Wykup na siebie
Tę drogę wybierasz, gdy auto ma jeździć poza firmą. Dwie rzeczy łatwo przeoczyć.
Pierwsza to VAT. Przekazanie auta z firmy na cele osobiste podlega VAT, jeśli przy jego zakupie przysługiwało Ci odliczenie (art. 7 ust. 2 ustawy o VAT). Kolejność kroków przy wykupie ma więc znaczenie.
Druga to PIT. Sprzedaż auta, które jeździło w firmie w leasingu operacyjnym, jest przychodem firmy także po wycofaniu go z działalności. Ta reguła trwa 6 lat od pierwszego dnia miesiąca po miesiącu wycofania (art. 10 ust. 2 pkt 4 ustawy o PIT). Jeśli myślisz o sprzedaży, przeczytaj tekst o sprzedaży samochodu po wykupie z leasingu.
Zwrot auta
Zwrot wchodzi w grę, gdy umowa go przewiduje. Zanim umówisz termin oddania, znajdź w umowie albo zapytaj firmę leasingową:
- Gdzie i w jakich godzinach oddajesz auto.
- Kto ocenia szkody i czy możesz być przy oględzinach.
- Czy umowa ma limit kilometrów i ile kosztuje każdy kilometr ponad limit.
- Jakie dokumenty, kluczyki i wyposażenie oddajesz razem z autem.
- W jakim terminie dostaniesz rozliczenie i jak możesz się od niego odwołać.
Zrób zdjęcia auta w dniu oddania, z datą, i zachowaj kopię podpisanego protokołu. Jeśli nie zgadzasz się z opisem szkody, wpisz uwagę do protokołu przed podpisem.
Ten tekst dotyczy końca umowy. Jeśli chcesz oddać auto wcześniej, przeczytaj, jak oddać leasing, którego nie chcesz.
Cesja przed ostatnią ratą
Cesja przekazuje umowę innej osobie albo firmie. Ty nie płacisz wykupu, a nowa strona przejmuje raty i decyzję o końcu umowy. Firma leasingowa musi zgodzić się na zmianę, więc ogłoszenie wystaw z wyprzedzeniem.
Osoba, która przejmuje umowę, chce wiedzieć, czy po przejęciu dostanie prawo do wykupu. Tę stronę transakcji opisujemy w tekście o tym, czy po cesji leasingu można wykupić auto. Jeśli chcesz policzyć, ile umowa jest warta dla kupującego, pomoże tekst o kapitale pozostałym.
Leasing prywatny na koniec umowy
Jeśli leasing od początku był prywatny i auto nigdy nie jeździło w firmie, odpada pytanie o VAT przy przekazaniu z firmy i o regułę 6 lat. Po wykupie auto jest Twoją rzeczą prywatną. Jego sprzedaż jest źródłem przychodu, gdy nastąpi przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca nabycia (art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o PIT).
Błędy, które kosztują na koniec umowy
Te pomyłki da się wyłapać w dokumentach, zanim przyjdzie ostatnia rata:
- Brak pieniędzy na wykup w dniu terminu. Sprawdź datę i kwotę z wyprzedzeniem, a nie po wezwaniu do zapłaty.
- Wpisanie wykupu jako zera. Gdy umowa nie podaje kwoty, zapisz ją jako brakującą informację i poproś o pismo.
- Przeniesienie auta do siebie bez sprawdzenia VAT. O skutku decyduje to, czy przy zakupie auta do firmy przysługiwało odliczenie.
- Sprzedaż bez sprawdzenia daty wycofania. Od niej liczysz 6 lat, przez które sprzedaż jest przychodem firmy.
- Zwrot bez protokołu. Bez podpisanego opisu stanu auta trudno później spierać się o szkody.
Jak podjąć decyzję
Odpowiedz sobie na trzy pytania, w tej kolejności:
- Czy chcesz zatrzymać to auto na kolejne lata? Jeśli tak, wybierz wykup na firmę albo na siebie.
- Czy masz pieniądze na wykup w dniu terminu? Jeśli nie, wykup odpada.
- Czy do końca umowy zostało kilka rat? Jeśli tak, cesja pozwala oddać umowę bez wykupu.
Gdy nie chcesz auta, a umowa nie przewiduje zwrotu, porównaj kwotę wykupu z ceną, jaką zapłaciłby kupujący. Kwotę wykupu weź z umowy, a cenę sprzedaży sprawdź w ogłoszeniach podobnych aut.
Wybierasz cesję? Dodaj ogłoszenie, zanim przyjdzie ostatnia rata. Chcesz zobaczyć, jak wyglądają inne umowy? Przeglądaj ogłoszenia samochodów osobowych.
